Wybór odpowiedniego węgla ma bezpośredni wpływ na koszty ogrzewania, częstotliwość dokładania opału, ilość popiołu oraz pracę kotła. Mimo to wielu klientów nadal rozpoczyna zakup wyłącznie od pytania o cenę za tonę.

Tymczasem najtańszy węgiel nie zawsze zapewnia najtańsze ogrzewanie.

Opał może kosztować mniej przy zakupie, jednak jeżeli ma niską wartość opałową, dużą wilgotność albo pozostawia dużo popiołu, trzeba spalić go więcej. W rezultacie oszczędność widoczna na fakturze szybko znika podczas codziennego użytkowania.

Po ponad 20 latach pracy w branży opałowej wiemy, że dobry wybór zaczyna się nie od ceny, lecz od dopasowania paliwa do kotła, budynku oraz sposobu ogrzewania.

Najpierw Sprawdź, Jakiego Paliwa Wymaga Twój Kocioł

Pierwszym krokiem powinno być sprawdzenie instrukcji kotła. Producent urządzenia zazwyczaj określa rodzaj paliwa, zalecaną granulację oraz podstawowe parametry opału.

To bardzo ważne, ponieważ nawet dobrej jakości węgiel może pracować nieprawidłowo, jeżeli nie jest przeznaczony do danego urządzenia.

Do tradycyjnych kotłów zasypowych najczęściej wybierany jest:

• węgiel orzech,
• węgiel kostka,
• miał węglowy, jeżeli producent kotła dopuszcza jego stosowanie.

Natomiast do kotłów wyposażonych w automatyczny podajnik stosuje się najczęściej Groszek do podajnika 5–25 mm, wcześniej powszechnie nazywany ekogroszkiem.

Nie należy jednak kierować się wyłącznie nazwą produktu. Przede wszystkim trzeba sprawdzić, czy wielkość ziarna, spiekalność, wilgotność oraz pozostałe właściwości odpowiadają wymaganiom konkretnego kotła.

Dlaczego Ten Sam Węgiel Nie Sprawdzi Się w Każdym Domu?

Klienci często pytają:

„Który węgiel jest najlepszy?”

Nie ma jednej odpowiedzi pasującej do wszystkich budynków i urządzeń.

Innego paliwa może potrzebować nowoczesny, dobrze ocieplony dom, natomiast innego starszy budynek z dużymi stratami ciepła. Ponadto znaczenie ma moc kotła, rodzaj instalacji, sposób sterowania oraz temperatura utrzymywana w pomieszczeniach.

Dlatego przed zakupem warto odpowiedzieć na kilka pytań:

• Jaki rodzaj kotła znajduje się w budynku?
• Czy urządzenie posiada podajnik?
• Jaką powierzchnię trzeba ogrzać?
• Czy dom jest ocieplony?
• Ile opału zużywano w poprzednich sezonach?
• Czy problemem była duża ilość popiołu, spieki lub częste wygaszanie kotła?
• Czy opał służy tylko do ogrzewania domu, czy również do podgrzewania wody?

Dopiero po zebraniu tych informacji można rozsądnie dobrać paliwo.

Wartość Opałowa – Ważna, Ale Nie Jedyna

Wartość opałowa informuje, ile energii można uzyskać ze spalania określonej ilości paliwa. Zazwyczaj podawana jest w megadżulach na kilogram, czyli MJ/kg.

Im wyższa wartość opałowa, tym potencjalnie więcej ciepła można uzyskać z jednego kilograma węgla. Nie oznacza to jednak, że produkt z najwyższą wartością będzie automatycznie najlepszy do każdego kotła.

W praktyce liczy się cały zestaw parametrów.

Jeżeli węgiel posiada wysoką wartość opałową, ale jednocześnie mocno się spieka, może powodować problemy w kotle z podajnikiem. Z kolei opał o dobrych parametrach, ale wysokiej wilgotności, może trudniej się rozpalać oraz dawać mniej użytecznego ciepła.

Dlatego wartości opałowej nie należy analizować w oderwaniu od pozostałych cech produktu.

Wilgotność Węgla Ma Większe Znaczenie, Niż Wielu Klientów Myśli

Wilgotny węgiel może wyglądać na cięższy i bardziej błyszczący, jednak część energii podczas spalania zostanie zużyta na odparowanie znajdującej się w nim wody.

W rezultacie:

• kocioł może wolniej osiągać zadaną temperaturę,
• zużycie paliwa może wzrosnąć,
• w palenisku może powstawać więcej sadzy,
• komin oraz przewody spalinowe mogą szybciej się zabrudzić,
• przechowywanie opału może być trudniejsze.

Ponadto kupując tonę bardzo wilgotnego paliwa, klient częściowo płaci za wodę.

Dlatego opał powinien być odpowiednio przechowywany, zabezpieczony przed opadami i przygotowany do użytkowania. Jednocześnie nie warto oceniać jakości wyłącznie po wyglądzie, ponieważ powierzchnia węgla może być mokra po transporcie lub opadach, podczas gdy jego rzeczywista wilgotność pozostaje na akceptowalnym poziomie.

Ilość Popiołu Wpływa na Wygodę i Rzeczywisty Koszt Ogrzewania

Popiół jest pozostałością, która nie została spalona. Im więcej popiołu pozostaje w kotle, tym częściej trzeba go czyścić i opróżniać popielnik.

Duża zawartość popiołu może oznaczać:

• więcej pracy przy obsłudze kotła,
• konieczność częstszego czyszczenia,
• mniej użytecznej energii z zakupionej tony,
• większą ilość odpadów do usunięcia,
• pogorszenie przepływu powietrza w palenisku.

Z tego powodu nie należy patrzeć wyłącznie na cenę jednej tony.

Przykładowo tańszy węgiel może pozostawiać znacznie więcej popiołu i wymagać częstszego dokładania. Natomiast droższe, ale lepiej dobrane paliwo może spalać się stabilniej i zapewnić większy komfort przez cały sezon.

Spiekalność – Kluczowy Parametr w Kotłach z Podajnikiem

W przypadku Groszku do podajnika 5–25 mm szczególne znaczenie ma skłonność do tworzenia spieków.

Spieki powstają wtedy, gdy popiół lub niespalony węgiel łączy się w twarde bryły. Mogą one utrudniać prawidłowe spalanie, blokować dopływ powietrza oraz wymagać częstszego czyszczenia palnika.

Jednak pojawienie się spieków nie zawsze oznacza, że opał jest zły.

Często przyczyną są również:

• zbyt duża ilość podawanego paliwa,
• nieprawidłowo ustawiony nadmuch,
• zbyt długa przerwa między podaniami,
• niewłaściwa moc kotła,
• zabrudzony palnik,
• niedopasowanie parametrów paliwa do urządzenia.

Dlatego przed zmianą opału warto sprawdzić również ustawienia kotła. Czasami niewielka korekta parametrów spalania wystarcza, aby znacząco poprawić jego pracę.

Najczęstszy Błąd: Porównywanie Wyłącznie Ceny za Tonę

Cena jest ważna, ale nie pokazuje całkowitego kosztu ogrzewania.

Znacznie lepiej zadać sobie pytanie:

„Ile ciepła uzyskam z tej tony i ile pracy będzie wymagała obsługa kotła?”

Do rzeczywistych kosztów należy doliczyć:

• ilość zużytego opału,
• częstotliwość czyszczenia kotła,
• ilość powstającego popiołu,
• możliwość występowania spieków,
• stabilność spalania,
• czas poświęcony na obsługę urządzenia,
• koszt transportu.

Dlatego różnica kilkudziesięciu złotych na tonie nie zawsze oznacza oszczędność. Niekiedy droższy węgiel okazuje się tańszy w całym sezonie, ponieważ zużywa się go mniej i zapewnia stabilniejszą pracę kotła.

Co Sprawdzamy, Gdy Klient Prosi o Pomoc w Wyborze Węgla?

Zanim polecimy konkretny produkt, pytamy przede wszystkim o rodzaj urządzenia i dotychczasowe doświadczenia.

Interesuje nas nie tylko to, czym klient palił wcześniej, ale również:

• czy kocioł osiągał odpowiednią temperaturę,
• ile popiołu pozostawało po spaleniu,
• czy pojawiały się spieki,
• jak często trzeba było dokładać opał,
• czy komin szybko się brudził,
• ile ton zużyto w poprzednim sezonie,
• jaki efekt klient chce osiągnąć.

Dzięki temu możemy ocenić, czy problem rzeczywiście wynikał z jakości węgla, czy raczej z ustawień kotła, złego doboru paliwa albo strat ciepła w budynku.